ต่อเนื่องจากความสำเร็จของกิจกรรมพัฒนาศักยภาพผู้ผลิตกกในระยะต้นน้ำ เมื่อวันที่ 22–23 มิถุนายน 2569 ที่ผ่านมา ซึ่งจังหวัดมหาสารคามได้ร่วมกับทีมวิชาการจากคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น วางรากฐานด้านมาตรฐานวัตถุดิบและกระบวนการผลิตกกให้แก่ชุมชน จังหวัดมหาสารคามยังคงเดินหน้าผลักดันการพัฒนาอย่างต่อเนื่องสู่ระยะกลางน้ำและปลายน้ำ โดยยังคงได้รับความร่วมมือจาก อาจารย์สาขาวิชาการออกแบบ คณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่นในการถ่ายทอดองค์ความรู้ด้านการออกแบบผลิตภัณฑ์และการตลาด เพื่อยกระดับหัตถกรรมกกจากงานพื้นบ้านสู่สินค้าที่มีอัตลักษณ์ สร้างมูลค่าเพิ่ม และแข่งขันได้ในตลาดร่วมสมัย
เพียงหนึ่งวันหลังจากปิดกิจกรรมระยะต้นน้ำ จังหวัดมหาสารคามได้จัดกิจกรรมระยะกลางน้ำต่อเนื่องทันที ระหว่างวันที่ 24–26 มิถุนายน 2569 ณ วัดชัยประสิทธิ์ บ้านแพง ตำบลแพง อำเภอโกสุมพิสัย สถานที่เดียวกับกิจกรรมต้นน้ำ โดยทีมวิทยากรจากคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ มข. ชุดเดิม ได้จัดฝึกอบรมเชิงปฏิบัติการด้านการเตรียมโครงและการขึ้นรูปผลิตภัณฑ์สำหรับงานสาน พร้อมทดลองเทคนิคการขึ้นโครงในรูปแบบต่าง ๆ เพื่อเพิ่มความหลากหลายของผลิตภัณฑ์ ต่อเนื่องด้วยเวิร์กชอปค้นหาอัตลักษณ์พื้นที่ ซึ่งเปิดโอกาสให้ผู้ผลิตที่ผ่านการอบรมด้านมาตรฐานวัตถุดิบมาแล้ว ได้ร่วมสำรวจเรื่องราวและทุนทางวัฒนธรรมของชุมชน เพื่อนำมาใช้เป็นแนวคิดออกแบบผลิตภัณฑ์ที่สะท้อนตัวตนของมหาสารคามอย่างแท้จริง
จากฐานความรู้ด้านวัตถุดิบและการออกแบบที่ได้วางไว้ กิจกรรมได้ขยับสู่ระยะปลายน้ำระหว่างวันที่ 3–5 สิงหาคม 2569 ณ โรงแรมวสุ จังหวัดมหาสารคาม โดยมุ่งเน้นการนำผลิตภัณฑ์ที่พัฒนาแล้วออกสู่ตลาดจริง ผู้เข้าร่วมได้เรียนรู้ตั้งแต่การวิเคราะห์กลุ่มเป้าหมาย การเลือกตลาดที่เหมาะสม การสร้างเรื่องเล่า (Storytelling) เพื่อเพิ่มคุณค่าให้แบรนด์ การคำนวณต้นทุนและตั้งราคาสินค้า การสร้างภาพถ่ายสำหรับการตลาดออนไลน์ รวมถึงการประยุกต์ใช้เทคโนโลยี AI เพื่อพัฒนาสื่อประชาสัมพันธ์และเพิ่มประสิทธิภาพการขายบนแพลตฟอร์มดิจิทัล ปิดท้ายห่วงโซ่การพัฒนาที่เริ่มจากวัตถุดิบไปจนถึงการขายจริง
ตลอดทั้งสามระยะของการพัฒนา ตั้งแต่ต้นน้ำ กลางน้ำ จนถึงปลายน้ำ ทีมวิทยากรผู้เชี่ยวชาญจากสาขาออกแบบ คณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น ทั้ง 5 ท่าน ได้แก่ อาจารย์ ดร.อรรคพล ล่าม่วง อาจารย์ ดร.มนต์ธิดา เลิศนิมานรดี อาจารย์พิชญ์ระวี สุรอารีกุล พร้อมด้วยวิทยากรพิเศษ อาจารย์กิตติศักดิ์ ล่ามสมบัติ และอาจารย์จตุรพิธ พิมพ์แสง ยังคงร่วมถ่ายทอดองค์ความรู้อย่างต่อเนื่อง ครอบคลุมทั้งด้านการพัฒนาวัตถุดิบ การออกแบบผลิตภัณฑ์ การสร้างแบรนด์ และการตลาดเชิงสร้างสรรค์ โดยเน้นการลงมือปฏิบัติจริงในทุกขั้นตอน สะท้อนบทบาทสำคัญของการบริการวิชาการที่เชื่อมโยงองค์ความรู้เชิงลึกเข้ากับความต้องการของชุมชนอย่างเป็นรูปธรรม ให้ผู้ประกอบการสามารถนำความรู้ไปต่อยอดธุรกิจของตนได้ทันที
การดำเนินงานตั้งแต่ต้นน้ำจนถึงปลายน้ำในครั้งนี้ นับเป็นตัวอย่างของการพัฒนาผลิตภัณฑ์ท้องถิ่นแบบครบวงจรที่ประสบความสำเร็จ ภายใต้นโยบายของนายชุมพิชญ์ เดชะรัฐ ผู้ว่าราชการจังหวัดมหาสารคาม ที่มุ่งยกระดับทุนทางวัฒนธรรมให้เป็นทุนทางเศรษฐกิจ ผ่านความร่วมมือระหว่างภาครัฐ สถาบันการศึกษา และชุมชนอย่างต่อเนื่องตลอดกระบวนการ โดยการบริการวิชาการของคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น ถือเป็นกลไกสำคัญที่เชื่อมโยงองค์ความรู้ด้านการออกแบบและการตลาดเข้ากับภูมิปัญญาท้องถิ่นได้อย่างลงตัว นับเป็นก้าวสำคัญที่ผลักดันหัตถกรรมกกของจังหวัดมหาสารคามให้ก้าวสู่เศรษฐกิจสร้างสรรค์อย่างยั่งยืน และเป็นต้นแบบของการพัฒนาเศรษฐกิจฐานรากที่สามารถนำไปประยุกต์ใช้กับผลิตภัณฑ์ชุมชนอื่น ๆ ในอนาคต
ข้อมูล/ภาพ : อาจารย์ ดร.อรรคพล ล่าม่วง